PR 17 Caminho do Pináculo e Folhadal

PR 17 Caminho do Pináculo e Folhadal (PR 17) staat in de officiële IFCN-tabel van geclassificeerde wandelroutes (Percursos Recomendados) op Madeira, bijgewerkt op 2 oktober 2026 en hier uitgelezen op 12 oktober 2026. PR 17 Caminho do Pináculo e Folhadal staat met 15 km in de IFCN-tabel van 2 oktober 2026; het geopende traject verbindt Encumeada, Folhadal, Caramujo en Bica da Cana. Veldgegevens: 15 km · 5 h 00 min – 6 h 00 min · +720 m / -720 m (1,007 m – 1,515 m) · Zwaar. Tussen Bica da Cana, Caramujo, Folhadal en de pas Encumeada combineert het geopende westelijke deel een plateau-afdaling met de watervalrijke tunnels van de Levada do Norte.

Routeverloop, terugkeerlogistiek en parkeren op PR 17

In de officiële IFCN-tabel van 2 oktober 2026 staat PR 17 Caminho do Pináculo e Folhadal (15 km op de volledige tabelregel tussen Lombo do Mouro en Encumeada) vermeld als open op het traject tussen Encumeada, Folhadal, Caramujo en Bica da Cana (terwijl de bovenste aansluiting naar Lombo do Mouro buiten het geopende deel valt). Deze veelzijdige route combineert twee hooggelegen waterkanalen (Levada da Serra en Levada do Norte / Folhadal) met steile bergtrappen boven de vallei van São Vicente. Omdat zowel de bergpas Encumeada (circa 1.007 m, aan de ER 104 / ER 228) als Bica da Cana (circa 1.560 m, aan de hoogvlakteweg ER 110 langs Paul da Serra) een directe wegverbinding hebben, kun je het geopende traject op twee manieren plannen: als een lijnwandeling tussen Bica da Cana en Encumeada met een vooraf geregelde taxitransfer over de ER 228 / ER 110 (veel wandelaars starten hoog bij Bica da Cana om via Caramujo en de tunnels van Folhadal af te dalen naar Encumeada), of als een heen-en-terugwandeling vanuit de parkeerplaats Encumeada over het Folhadal-niveau. Vanaf Encumeada start tevens het geopende westelijke deel van PR 1.3 Vereda da Encumeada naar Boca das Torrinhas.

Terreinprofiel, uitrusting en veiligheid op PR 17 Caminho do Pináculo e Folhadal

Het traject langs de Levada do Norte / Folhadal voert door meerdere lange, pikdonkere en natte rotstunnels en langs watervallen die over de tunnelportalen en het pad storten, terwijl de verbinding via Caramujo naar Bica da Cana over honderden vochtige basalttrappen door het Laurisilva-woud klimt. Een krachtige hoofdlamp (met reservelampje), een waterdichte regenjas en stevige bergschoenen zijn hier onmisbaar. Houd langs de kanaalrand, op rotstrappen en op met staalkabels beveiligde richels van PR 17 altijd halt bij bredere passeerplekken aan de bergzijde; controleer voor vertrek de actuele status op het overzicht van geclassificeerde wandelroutes en lees de paklijst in Wat neem je mee op een levada?.

Voor je vertrekt: IFCN-tarieven, reservering en aansluitende routes

Betreed op het geopende westelijke deel tussen Bica da Cana, Folhadal en Encumeada nooit het afgesloten oostelijke Pináculo-traject. Volgens de tarieven-FAQ van het IFCN geldt voor de geclassificeerde route PR 17 een toegangstarief van 4,50 € per persoon voor niet-ingezetenen ouder dan 12 jaar (terwijl het combinatieticket van 10,50 € de eenrichtingsroute op PR 1 inclusief PR 1.1, PR 1.2 en PR 1.3 dekt). Inwoners van de Autonome Regio Madeira, kinderen tot en met 12 jaar en personen met een erkende beperking betalen 0 €, maar hebben vóór vertrek wel een gratis tijdslotreservering nodig. Meer uitleg vind je in het Engelstalige overzicht Trail fees and booking rules. Voor het plannen van vervolgwandelingen rond PR 17 (PR 17 Caminho do Pináculo e Folhadal) kun je de sectiestatus van alle 24 geclassificeerde routes vergelijken op de wandelkaart van Madeira en doorklikken naar de gekoppelde routes in dezelfde regio: PR 1.3 Vereda da Encumeada, PR 12 Caminho Real da Encumeada. Deze site publiceert geen eigen weersverwachting. Bron: IFCN-tabel van geclassificeerde wandelroutes van 2 oktober 2026, hier gelezen op 12 oktober 2026. Tarieven uit de officiële IFCN-tarieven-FAQ. Engelse versie: PR 17 Caminho do Pináculo e Folhadal.